• Chia sẻ bài viết Lần đầu tổng điều tra dân số trên PC lên Linkhay
  • Giúp ictnews sửa lỗi

Lần đầu tổng điều tra dân số trên PC

ictnews
Máy tính ORDRA-1034 đã làm nên một kỳ tích lần đầu tiên số hóa dữ liệu hơn 20 triệu dân số toàn miền Bắc một cách chính xác.

Su-ky-1.jpg

Tháng 6/1974, Phòng Toán học Tính toán (Phòng Máy tính) tiếp nhận máy tính điện tử ORDRA-1034 do chuyên gia Ba Lan sang lắp đặp. Tuy các chỉ tiêu lúc đó chưa đủ đảm bảo để đặt  máy tính điện tử nhưng vẫn phải chấp nhận và sẽ dần dần khắc phục trong quá trình khai thác và sử dụng.

Phần mềm của máy tính điện tử ORDRA-1034 đã phong phú hơn nhiều so với máy tính Minsk, trên máy tính ORDRA-1034 các chương trình được viết trên ngôn ngữ lập trình như Fortan, Cobol. Nhờ vậy những bài toán phức tạp hơn đã được giải quết như: giải một loạt các bài toán cho nhà máy cơ khí Quang Trung quy mô như tính giá thành sản phẩm, lịch biểu các công đoạn cho những sản phẩm lớn… đặc biệt là việc tổng hợp số liệu điều tra dân số lần đầu tiên ở miền Bắc trong năm 1974-1975.

Nhiệm vụ bất khả thi

Giáo sư Phan Đình Diệu vẫn nhớ như in những ngày đứng ngồi không yên khi nhận nhiệm vụ của Tổng cục Thống kê: Tổng hợp số liệu điều tra dân số trên máy tính ORDRA-1034. "Với toàn dân số ở miền Bắc mà chỉ dùng bằng cách thủ công như ngồi đếm và tính toán bằng tay thì sẽ rất khó cho việc tổng hợp số liệu điều tra, nên anh em trong phòng quyết tâm làm bằng được trên máy tính điện tử".

Lúc này, ở miền Bắc có rất nhiều cuộc họp khoa học bàn thảo về chuyện dùng máy tính để tổng hợp số liệu cho việc tổng điều tra dân số lần đầu tiên ở miền Bắc. Tuy nhiên, tại Phòng máy tính lúc đó ngoài máy tính Minsk-22 ra, chỉ có thêm máy ORDRA-1034 mới được mua về. Sau gần 7 năm đi vào hoạt động, với ba ca trên ngày phát huy hết công suất sử dụng của máy, máy tính Minsk-22 đã "già cỗi" nên không thể đảm nhiệm được việc tổng hợp số liệu ấy nữa.

Với khối công việc đồ sộ như vậy, Phòng Máy tính đã tính tới phương án cùng hai máy tính Minsk-32 (của Bungaria). Một bên Tổng cục Thống kê, một bên Bộ Quốc phòng để kết hợp việc tổng hợp số liệu cho việc tổng điều tra dân số ở miền Bắc. GS Diệu kể: "Hầu hết công việc tổng hợp số liệu chỉ làm trên máy Minsk-32 của Tổng cục Thống kê. Lúc đó máy cũng mới được đưa về, hoạt động cũng không được suôn sẻ lắm, nên công việc thường xuyên bị gián đoạn".

Không khuất phục, cả Phòng máy tính quyết tâm tổng hợp số liệu điều tra dân số lần đầu tiên ở miền Bắc trên máy tính ORDRA-1034 (năm 1974-1975). Kỹ sư Trịnh Quang Khuynh được giao thiết kế hệ thống, kỹ sư Nguyễn Chí Thành được giao tạo hệ thống từ các chương trình của các tác giả.

Tổng động viên

Theo GS Phan Đình Diệu, tạo hàng chục biểu thống kê từ các phiếu điều tra dân số là một khối lượng công việc đồ sộ. Để hoàn thành đúng thời gian công tác điều tra dân số Phòng Máy tính đã huy động tất cả những người nghiên cứu phầm mềm trong phòng. Những người lâu nay chỉ nghiên cứu lý thuyết phần mềm, những người lâu nay chỉ giảng dạy phần mềm đều phải trực tiếp viết chương trình cho một hoặc vài biểu điều tra. Anh Trịnh Quang Khuynh là người phụ trách về hệ thống, anh Nguyễn Chí Thành phụ trách tạo hệ thống từ các chương trình của các tác giả.

Giáo sư Diệu nhớ lại: "Công việc nhập số liệu ngày ấy rất vất vả, tất cả các anh em đều phải đánh trên băng đục lỗ, hoặc bìa đục lỗ, rồi phải có những máy đọc băng, đọc bìa. Sau khi đã đục bìa rồi lại phải đưa từng bìa đã được đục lỗ trước đấy đi qua máy đọc, máy đọc bằng những nguyên tắc quang học mới đọc ký hiệu qua những lỗ đã được đục trên bìa rồi ghi lại những số liệu đó vào trong bộ nhớ của máy tính. Khó nhất lúc đó là mỗi số liệu của một người là được đục trên một bìa (ước chừng khi đó dân số toàn miền Bắc khoảng 20 triệu người) mà 20 triệu số liệu như vậy làm sao đục cho kịp 20 triệu bìa".

Nhưng đấy chưa phải là tất cả, cái khó nữa là làm sao nhập được số liệu 20 triệu bìa đó vào máy tính. Có một chuyện tôi cũng như anh em trong phòng không quên được. Lúc đó, Phòng máy tính có 5 cái máy đọc bìa đục lỗ nhưng không hiểu sao 4 máy đều hỏng chỉ còn lại duy nhất 1 máy dùng được. Nên anh em trong phòng nói vui với nhau "toàn dân số miền Bắc khoảng 20 triệu người đều phải đi qua 1 cái lỗ hẹp của máy đọc bìa". Anh em cũng rất lo, chỉ sợ máy gặp trục trặc gì mà hỏng nên luôn  luôn có 1 lực lượng sửa chữa và bảo hành máy túc trực bên máy không ngơi nghỉ. (Vì là máy cơ khí nên cũng chỉ đọc tối đa hơn 1.000 bìa là lại phải bảo hành máy). Lại còn chuyện khi các tác giả test (kiểm tra) chương trình riêng lẻ thì đúng, nhưng khi ghép vào hệ thống thì lại tắc nghẽn. Một số tác giả sau một vài lần chỉnh thì chương trình khớp với hệ thống. Nhưng cũng có một số các chương trình mãi không cho kết quả, lúc ấy hai anh Trịnh Quang Khuynh và anh Nguyễn Chí Thành phải trực tiếp chỉnh các chương trình đó để chương trình khớp với hệ thống.

Sau khi hoàn thành hệ thống, anh Nguyễn Chí Thành lại được giao điều hành khối chuẩn bị số liệu và thao tác viên tính và in các biểu thống kê. Trong quá trình hoàn thành công việc này, anh Nguyễn Chí Thành còn phải viết thêm nhiều chương trình khác để hoàn thiện hệ thống như các chương trình nhập và chỉnh lý số liệu, in các biểu tổng hợp…

Cuối cùng thì toàn bộ anh em cũng được toại nguyện, dữ liệu hơn 20 triệu dân số toàn miền Bắc cũng được nhập vào máy một cách chính xác tuy có hơi chậm hơn so với kế hoạch. Như vậy máy tính ORDRA-1034 đã làm nên một kỳ tích là hoàn thành việc tổng hợp các số liệu của cuộc tổng điều tra dân số lần đầu tiên ở miền Bắc. Và người có công lớn nhất trong "chiến dịch" này là anh Nguyễn Chí Thành.

Đọc toàn bộ bài viết trên báo Bưu điện Việt Nam số 107 ra ngày 5/11/2008

Minh Phương

Tương tác trực tiếp với ICTnews trên Facebook

Từ khoá:

Video đang được xem nhiều

  • Chia sẻ bài viết Lần đầu tổng điều tra dân số trên PC lên Linkhay
  • Giúp ictnews sửa lỗi

Bài viết chưa có bình luận nào.

lên đầu trang