Tra cứu mộ liệt sĩ nhờ mạng Internet

ICTnews - Nếu như trước đây, việc tìm kiếm mộ liệt sĩ chủ yếu được thực hiện thông qua các thông tin giấy báo tử, qua cơ quan quản lý, gọi vong… với xác suất tìm kiếm không cao. Để giải quyết vấn đề này, một số website tìm kiếm mộ liệt sĩ trực tuyến như trian.go.vn, lietsi.com đã ra đời.

Xác suất tìm mộ liệt sĩ trực tiếp không cao

Trao đổi với phóng viên báo Bưu điện Việt Nam, ông Lê Thống Nhất, Giám đốc Giáo dục VTC, Trưởng Ban chỉ đạo dự án “Nghĩa trang Liệt sỹ trực tuyến” trian.go.vn cho biết, trước đây việc tìm kiếm mộ của liệt sỹ được thực hiện qua nhiều phương thức như đồng đội đi tìm bằng cách nhớ lại địa điểm đã chôn cất nhưng do sự thay đổi hiện trạng qua nhiều năm hoặc hài cốt đã được di dời nên gặp rất nhiều khó khăn. Ngoài ra, một số gia đình thân nhân còn tìm qua những thông tin có được từ giấy báo tử, qua các Sở LĐ-TB&XH ở địa phương, tuy nhiên nhiều khi giấy báo tử chỉ ghi “Hy sinh tại chiến trường phía Nam” nên rất vất vả để tìm ra địa phương cần liên hệ. "Một số gia đình cũng tìm kiếm qua các trang điện tử nhưng do dữ liệu thiếu nhiều nên hiệu quả không cao", ông Nhất cho biết thêm.

Cùng quan điểm với ông Nhất, anh Lê Công Thành, người sáng lập ra mạng xã hội tìm mộ liệt sĩ (lietsi.com) cho biết, các lí do chính khiến gia đình liệt sĩ không có thông tin để đi tìm mộ liệt sĩ như điều kiện kinh tế trước đây eo hẹp, mất giấy tờ do chiến tranh, do thời gian quá lâu, thông tin thời chiến bị sai lệch, cách mã hóa phiên hiệu đơn vị của thời chiến không tường minh và khoảng cách địa lý quá lớn.

"Các gia đình liệt sĩ trong hoàn cảnh này thường tìm đến giải pháp gọi vong, nếu gia đình nào có điều kiện thì cử người tìm từng nghĩa trang dọc đường hành quân của đơn vị nhưng cách này rất tốn kém và xác suất thành công không cao hoặc cơ sở khoa học chưa rõ ràng", anh Thành nhấn mạnh.

Trên cơ sở đó, theo ông Nhất, trang web trian.go.vn ra đời trước hết là từ đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” để tri ân các anh hùng, liệt sỹ đã hy sinh vì Tổ quốc, giúp các gia đình thân nhân và đồng đội tìm mộ của liệt sỹ, giúp những người có thông tin và những người muốn có thông tin gặp nhau để chia sẻ thông tin.

Hiện trian.go.vn đã nhập được khoảng 20.000 thông tin liệt sỹ chủ yếu ở Nghĩa trang Quốc gia Trường Sơn và Nghĩa trang Quốc gia Đường 9. Kho dữ liệu này trước hết do các đơn vị của Bộ LĐ-TB&XH cung cấp, ngoài ra còn có dữ liệu từ các cá nhân và tổ chức tìm kiếm mộ liệt sỹ cung cấp.

Còn với lietsi.com, theo anh Thành, cuối tháng 4 vừa qua, lietsi.com đã chụp được 1 vạn tấm ảnh các mộ liệt sĩ để làm cơ sở dữ liệu cho trang web. Khác với cách làm của trian.go.vn, lietsi.com sử dụng sức mạnh của cộng đồng trên các mạng xã hội (các tình nguyện viên) đi chụp lại ảnh bia mộ ở các nghĩa trang liệt sĩ và đưa lên hệ thống để xây dựng ngân hàng dữ liệu chính xác về vị trí hiện tại của các liệt sĩ.

“Với lượng 1,1 triệu mộ liệt sĩ, chỉ cần vài nghìn lần chụp ảnh của các nhóm tình nguyện, có thể bao quát hết các mộ liệt sĩ ở Việt Nam”, anh Thành cho biết thêm.

Tuy nhiên, do số lượng các nghĩa trang liệt sỹ của cả nước là rất lớn nên kể cả khi có đầy đủ dữ liệu thì việc nhập liệu là một khối lượng công việc lớn và mỗi khi có sự di dời hài cốt của liệt sỹ quy tập về nghĩa trang khác do nhu cầu của gia đình thì thông tin về vị trí mộ phải cập nhật kịp thời.

Tích cực xây dựng kho dữ liệu thông tin mộ liệt sĩ

Cũng theo anh Thành, kế hoạch phát triển trang web lietsi.com sẽ được chia thành 2 giai đoạn: giai đoạn đầu là việc số hóa các mộ liệt sĩ và lan truyền dự án để nhiều thành viên trên các mạng xã hội tham gia, thông qua quảng cáo, ứng dụng trên Facebook và các mạng xã hội khác.

Giai đoạn 2, lietsi.com sẽ xây dựng ngân hàng lưu trữ DNA từ những hài cốt liệt sĩ vô danh. Toàn bộ dữ liệu DNA được số hóa này sẽ được đem ra để đối chiếu với DNA của những người đang đi tìm người thân hy sinh trong chiến tranh. Qua đó họ có thể xác định danh tính của những liệt sĩ vô danh giúp cho việc tìm hài cốt các liệt sĩ của những người thân được dễ dàng hơn.

“Trước mắt, lietsi.com sẽ tới các Đoàn thanh niên ở các trường đại học lớn ở Hà Nội để nhờ giúp đỡ”, anh Thành khẳng định.

Với trian.go.vn, ông Nhất cho rằng, công việc trước mắt là tăng tính logic, bổ sung thêm chức năng cho website để thuận lợi, phù hợp với mọi đối tượng, kể cả những người ít kiến thức về CNTT; tích cực khai thác các nguồn dữ liệu để xây dựng kho dữ liệu về thông tin mộ liệt sỹ.

Trian.go.vn sẽ thu nhận và phân tích các góp ý, các ý tưởng sáng tạo từ cộng đồng; ứng dụng kịp thời thành tựu của CNTT, khoa học kỹ thuật để nâng cấp và bổ sung các chức năng, thiết kế trang web sinh động và ngày càng gần với đời sống thực.

“Mục tiêu của trian.go.vn là đến một lúc nào đó, nếu ai muốn chia sẻ thông tin liệt sỹ với cộng đồng, chia sẻ cảm xúc và tri ân với các liệt sỹ thì sẽ truy cập địa chỉ trian.go.vn”, ông Nhất kết luận.

Nguyễn Khiêm

Nội dung được đăng trên báo Bưu điện Việt Nam số 61 ra ngày 21/5/2012.